HESAPLAMA ARAÇLARI
Metal hesaplama araçları
Demir, çelik, paslanmaz ve alüminyum için ağırlık hesaplama, mil–delik tolerans hesabı ve sertlik dönüşümü başta olmak üzere 19 mühendislik aracı tek yerde. Araçlar telefonda ve bilgisayarda tarayıcıda çalışır; program indirmeye gerek yoktur, sonuçlar standart tablolarına dayanır.
19 araç
Metal ağırlık hesaplama
Çelik, paslanmaz, alüminyum ve diğer metallerde mil, sac, boru, profil ve inşaat demiri ağırlığı; kg/m, parça ve toplam ağırlık.
Hesaplamaya başlaTolerans hesaplama
Mil–delik toleransı ve geçme hesabı (ISO 286), ISO 2768 genel toleranslar; boru, sac ve profillerde ürün toleransları.
Hesaplamaya başlaSertlik çevirme
HRC, HRB, HB ve HV arasında malzeme grubuna göre sertlik dönüşümü ve tahmini çekme dayanımı.
Hesaplamaya başlaMalzeme karşılaştırma
İki çelik veya alaşım kalitesini bileşim, W.Nr, AISI, UNS, yoğunluk ve PREN ile yan yana karşılaştırın; bileşimce yakın alternatifleri görün.
Hesaplamaya başlaÇelik muadil tablosu
Malzeme numarası, EN, AISI, UNS ve JIS karşılıkları; paslanmaz, karbon, ıslah ve takım çeliklerinde muadil malzeme bulma.
Hesaplamaya başlaPREN hesaplama
Cr, Mo, W ve N oranından çukurcuk (pitting) korozyon direnci; 316L, duplex, süper duplex ve nikel alaşımları için PREN değeri tablosu.
Hesaplamaya başlaIsıl genleşme hesaplama
Çelik, paslanmaz, alüminyum ve titanyumda sıcaklıkla boy uzaması; boru genleşme hesabı ve ısıl genleşme katsayısı tablosu.
Hesaplamaya başlaİnç mm çevirme
Kesirli ve ondalık inçi milimetreye, milimetreyi inçe çevirme; inç mm tablosu ve boru inç ölçüleri (DN, NPS, dış çap).
Hesaplamaya başlaFlanş ölçüleri tablosu
EN 1092-1 PN10, PN16, PN25, PN40 ve ASME B16.5 Class 150, 300 flanşlarda dış çap, cıvata dairesi, delik ve cıvata ölçüleri.
Hesaplamaya başlaDevir ve kesme hızı hesaplama
Torna, freze ve matkapta kesme hızından devir, devirden kesme hızı, ilerleme hızı ve işleme süresi.
Hesaplamaya başlaKoniklik hesaplama
Konik tornalamada koniklik oranı (1:x), eğim ve tepe açısı, gezer punta kaydırma; açıdan küçük çap.
Hesaplamaya başlaMetrik diş tablosu
Metrik kaba ve ince diş adımları, kılavuz matkap çapları; UNC, UNF ve BSP (G) inç diş tabloları.
Hesaplamaya başlaSac açınım hesaplama
L ve U bükümde açınım boyu, büküm payı ve büküm düşümü; deneme bükümünden K faktörü ve silindir sac açınımı.
Hesaplamaya başlaCıvata, somun ve rondela ölçüleri
M3–M36 anahtar ağzı (ISO ve DIN), cıvata başı ve somun yüksekliği, ISO 7089 rondela ölçüleri.
Hesaplamaya başlaYüzey pürüzlülüğü tablosu
Ra µm, Ra µin ve N1–N12 sınıfları arasında dönüşüm; yaklaşık Rz ve Ra ile Rz farkı.
Hesaplamaya başlaGalvanik korozyon tablosu
Deniz suyunda galvanik seri; temas eden iki metalden hangisinin korozyona uğradığı ve önleme yolları.
Hesaplamaya başlaCıvata sıkma torku tablosu
M4–M24 metrik cıvatalarda 8.8, 10.9 ve 12.9 sınıfı için sıkma torku; Nm, kgf·m ve ft·lbf.
Hesaplamaya başlaKarbon eşdeğeri hesaplama
Çeliklerde CEV, CET ve Pcm; kaynaklanabilirlik değerlendirmesi ve alaşımlı çelikler için kaliteye göre CEV aralığı.
Hesaplamaya başlaKaynak ısı girdisi hesaplama
Gerilim, akım ve kaynak hızından ark enerjisi ve ısı girdisi (kJ/mm); EN 1011-1 ısıl verim katsayıları.
Hesaplamaya başlaMetal ağırlık hesaplama nasıl yapılır?
Metal ağırlığı, parçanın hacmi ile malzemenin yoğunluğunun çarpımıdır: ağırlık (kg) = kesit alanı (mm²) × boy (mm) × yoğunluk (g/cm³) / 1 000 000. Demir ve karbon çeliği için 7,85 g/cm³, paslanmaz çelik için yaklaşık 7,9–8,0 g/cm³, alüminyum için yaklaşık 2,7 g/cm³ kullanılır. Örneğin Ø50 mm, 1 m çelik mil ≈ 15,41 kg gelir. Ağırlık hesaplama aracı yuvarlak, kare, altıköşe ve lama çubuk, sac, boru, kutu profil, NPU/IPE profil ve inşaat demiri için kg/m, parça ve toplam ağırlığı verir; isteğe bağlı birim fiyatla tutarı da hesaplar.
Tolerans hesaplama nasıl yapılır?
Mil–delik toleransı ISO 286’ya göre nominal ölçü ve tolerans sınıfıyla bulunur: sınıf, ölçü aralığına göre üst ve alt sapmayı verir. Örneğin Ø25 H7 delikte sapmalar 0 / +21 µm, sınır ölçüler 25 – 25,021 mm’dir. Tolerans hesaplama aracı tek ölçü, H7/g6 gibi geçmeler, ISO 2768 genel toleransları ve boru, sac, çubuk ile profillerin ürün toleranslarını içerir; her sınıf için tam tolerans tablosu da vardır.
Sertlik dönüşümü nasıl yapılır?
Rockwell (HRC, HRB), Brinell (HB) ve Vickers (HV) farklı deney yöntemleridir; aralarında kesin bir formül yoktur. Dönüşüm, aynı malzeme grubunda iki ölçekle ölçülmüş karşılaştırma tablolarından yapılır. Örneğin karbon çeliğinde 45 HRC yaklaşık 424 HB’dir. Sertlik dönüşüm aracı çelik, paslanmaz, nikel, alüminyum, pirinç ve bakır için ayrı tablolar kullanır ve sonuçla birlikte tahmini çekme dayanımını gösterir.
Diğer mühendislik hesaplamaları
Malzeme seçimi için çelik muadil tablosu (W.Nr, AISI, UNS, JIS), malzeme karşılaştırma, PREN ve karbon eşdeğeri; talaşlı imalat için devir ve kesme hızı, koniklik ve diş tablosu; sac ve bağlantı için sac açınım, flanş, cıvata–somun–rondela ölçüleri ve sıkma torku; ayrıca ısıl genleşme, yüzey pürüzlülüğü, galvanik korozyon, kaynak ısı girdisi ve inç–mm çevirme. Her araç Türkçe ve İngilizce kullanılabilir, sonuç kopyalanıp bağlantıyla paylaşılabilir.
Sık sorulan sorular
Metal ağırlığı nasıl hesaplanır?
Kesit alanını boyla ve yoğunlukla çarpın: kg = mm² × mm × g/cm³ / 1 000 000. Ø50 mm, 1 m çelik mil ≈ 15,41 kg; 1000 × 2000 × 2 mm paslanmaz sac ≈ 31,7 kg gelir.
Demir ağırlık hesaplama formülü nedir?
Yuvarlak demir için kg/m = çap² (mm) × 0,006165’tir (7,85 g/cm³ yoğunlukla). Örneğin Ø50 mm için 50² × 0,006165 ≈ 15,41 kg/m. Diğer kesitlerde kesit alanı × 7,85 / 1000 kullanılır.
Tolerans hesaplama nasıl yapılır?
Nominal ölçüyü ve tolerans sınıfını (ör. H7, g6) seçin; ISO 286 tablosundan ölçü aralığına göre üst ve alt sapma okunur ve nominal ölçüye eklenir. Ø25 H7: 25 – 25,021 mm.
HRC HB dönüşümü nasıl yapılır?
Kesin formül yoktur; malzeme grubuna göre karşılaştırma tablosu kullanılır. Karbon çeliğinde 45 HRC ≈ 424 HB, 30 HRC ≈ 287 HB’dir.
Metal hesaplama programı indirmek gerekir mi?
Hayır. Bütün araçlar tarayıcıda çalışır; telefonda, tablette ve bilgisayarda kurulum ya da üyelik olmadan kullanılır. Sonucu kopyalayabilir veya bağlantıyla paylaşabilirsiniz; tablolar yazdırılabilir veya PDF olarak kaydedilebilir.
Sonuçlar ne kadar doğru?
Hesaplar standart tablolarına ve formüllerine dayanır; her aracın sayfasında kaynak ve geçerlilik sınırları yazılıdır. Ağırlıklar nominal ölçü ve tipik yoğunlukla hesaplanır; gerçek parça ağırlığı ölçü toleransına göre değişebilir. Sertlik dönüşümleri yaklaşıktır.