MALZEMEDE HASSASİYET. TEDARİKTE NETLİK.

ÇUKURCUK KOROZYON DİRENCİ

PREN hesaplama ve PREN değeri tablosu

Krom, molibden, tungsten ve azot oranını girin; PREN değerini hesaplayın ya da bir kalite arayıp bileşim sınırlarına göre PREN aralığını görün. PREN, paslanmaz çelik ve nikel alaşımlarını çukurcuk (pitting) korozyonuna dirence göre karşılaştırmak için kullanılır.

Kimyasal bileşim

Değerleri ağırlıkça yüzde olarak girin; malzeme sertifikasındaki döküm analizini kullanabilirsiniz. Tungsten içermeyen kalitelerde W = 0 bırakın.

PREN = Cr + 3,3 (Mo + 0,5 W) + 16 N

PREN değeri

34,622 + 3,3 × (3 + 0,5 × 0) + 16 × 0,17

Karşılaştırma

Sonuç
34,6
304
17,5–21,1
316L
23,1–30,0
Duplex 2205
30,9–38,1
Süper duplex 2507
37,7–46,5
904L
32,2–39,9
254 SMO
43,3
Alloy 625
51,2
PREN = 22 + 3,3 × (3 + 0,5 × 0) + 16 × 0,17 = 34,6

PREN değeri tablosu

Paslanmaz çelik, duplex ve nikel alaşımlarının PREN değerleri; her kalitenin sayfasındaki bileşim sınırlarından hesaplanmıştır (Cr, Mo, W ve N ağırlıkça %).

Paslanmaz çeliklerMalzeme no · PREN · Cr · Mo · N · W
KaliteMalzeme noPRENCrMoNW
X2CrNi121.400310,5–13,010,5–12,5–0–0,03–
Custom 4551.454311,0–14,211–12,50–0,5––
4101.400611,5–13,511,5–13,5–––
410S1.400012,0–14,012–14–––
4201.402112,0–14,012–14–––
4201.402812,0–14,012–14–––
420F1.402912,0–15,512–13,50–0,6––
4161.400512,0–16,012–140–0,6––
4201.403412,5–14,512,5–14,5–––
Custom 4651.461413,5–16,611–12,50,75–1,25––
1.49231.492313,6–16,511–12,50,8–1,2––
15-5 PH1.454514,0–17,214–15,50–0,5––
4311.405715,0–17,015–17–––
17-4 PH1.454215,0–19,215–17,50–0,5––
X50CrMoV151.411615,7–18,114–15,50,5–0,8––
4301.401616,0–18,016–18–––
430Nb1.451116,0–18,016–18–––
17-7 PH1.456816,0–18,016–18–––
3011.431016,0–23,216–190–0,80–0,1–
1.41041.410416,2–19,515,5–17,50,2–0,6––
1.49381.493816,3–19,711–12,51,5–20,02–0,04–
Super 13Cr1.441516,5–21,811,5–13,51,5–2,5––
430F1.410516,7–20,016–180,2–0,6––
A-2861.498016,8–21,013,5–161–1,5––
1.45941.459417,0–21,613–151,2–2––
3211.454117,0–19,017–19–––
3471.455017,0–19,017–19–––
1.47421.474217,0–19,017–19–––
3051.430317,0–20,617–19–0–0,1–
3031.430517,0–20,617–19–0–0,1–
304Cu1.456717,0–20,617–19–0–0,1–
303Cu1.457017,0–22,617–190–0,60–0,1–
Nitronic 60–17,3–20,916–18–0,08–0,18–
440C1.412517,3–20,616–180,4–0,8––
4411.450917,5–18,517,5–18,5–––
3041.430117,5–21,117,5–19,5–0–0,1–
304L1.430717,5–21,117,5–19,5–0–0,1–
1.45301.453017,6–19,811,5–12,51,85–2,150–0,01–
1.45961.459617,6–19,911,5–12,51,85–2,150–0,02–
1.41221.412218,1–21,815,5–17,50,8–1,3––
13-8 Mo PH1.453418,9–21,712,25–13,252–2,50–0,01–
1.41231.412318,9–29,114–161–2,50,1–0,3–
4341.411319,0–22,616–180,9–1,4––
X15CrNiSi20-121.482819,0–22,819–21–0–0,11–
301LN1.431819,317,5–0,11–
1.48181.481819,9–23,218–20–0,12–0,2–
1.41121.411220,0–23,317–190,9–1,3––
15-7 Mo–20,6–25,914–162–3––
1.48351.483521,9–25,220–22–0,12–0,2–
309S1.483322,0–25,822–24–0–0,11–
1.41141.411422,5–27,817,5–19,51,5–2,5––
1.47621.476223,0–26,023–26–––
446 / X8Cr241.476323,0–27,623–26–0–0,1–
316Ti1.457123,1–26,816,5–18,52–2,5––
1.45781.457823,1–27,416,5–17,52–2,50–0,1–
3161.440123,1–28,416,5–18,52–2,50–0,1–
1.45981.459823,1–28,416,5–18,52–2,50–0,1–
316L1.440423,1–30,016,5–18,52–30–0,1–
3141.484124,0–27,824–26–0–0,11–
310S1.484524,0–27,824–26–0–0,11–
AM 355–24,4–28,815–162,5–3,250,07–0,13–
4441.452124,6182––
316L / 316LMo1.443525,3–30,517–192,5–30–0,1–
316LN1.442926,7–31,916,5–18,52,5–30,12–0,22–
316LVM1.444126,7–28,317,52,80–0,1–
317L1.443827,4–34,317,5–19,53–40–0,1–
4461.474928,4–33,026–29–0,15–0,25–
Nitronic 50–28,7–39,820,5–23,51,5–30,2–0,4–
S316751.447230,1–39,919,5–222–30,25–0,5–
317LMN1.443931,6–38,516,5–18,54–50,12–0,22–
310MoLN1.446632,2–36,824–262–2,50,1–0,16–
904L1.453932,2–39,919–214–50–0,15–
1.45651.456542,0–52,124–264–50,3–0,6–
Alloy 9261.452942,2–48,120–216–70,15–0,25–
254 SMO1.454743,3206,10,2–
1.46591.465949,2–58,623–255,5–6,50,35–0,51,5–2,5
1.46521.465253,3–60,223–257–80,45–0,55–
Duplex paslanmaz çeliklerMalzeme no · PREN · Cr · Mo · N · W
KaliteMalzeme noPRENCrMoNW
23041.436223,1–29,722–24,50,1–0,60,05–0,2–
Lean duplex 22021.406224,1–30,021,5–240–0,450,16–0,28–
21011.416224,5–28,621–220,1–0,80,2–0,25–
24041.466229,5–36,423–251–20,2–0,3–
3291.446030,1–37,825–281,3–20,05–0,2–
Duplex 22051.446230,9–38,121–232,5–3,50,1–0,22–
2551.450737,1–44,024–263–40,2–0,3–
Süper duplex 25071.441037,7–46,524–263–4,50,24–0,35–
Süper duplex S327601.450137,9–45,724–263–40,2–0,30,5–1
Nikel ve kobalt alaşımlarıMalzeme no · PREN · Cr · Mo · N · W
KaliteMalzeme noPRENCrMoNW
NiCr 60/152.486715,015–––
Alloy 3301.486415,0–17,015–17–––
Alloy X-7502.466915,515,5–––
Alloy 7512.469416,016–––
Alloy 6002.481616,016–––
Alloy DS1.486217,517,5–––
Nimonic 902.4632 / 2.496918,0–21,018–21–––
Alloy 8001.487619,0–23,019–23–––
Incoloy 800H1.495819,0–23,019–23–––
Incoloy 800HT1.495919,0–23,019–23–––
NiCr 80/202.486920,020–––
Nimonic 752.495120,020–––
Nimonic 80A2.495220,020–––
Alloy 6012.485123,023–––
Alloy 202.466025,6–30,919–212–3––
Alloy 9012.466227,5–37,111–145–7––
Alloy HR-1602.488028,0–33,0280–1–0–1
Alloy HR-1202.485428,2–32,3250–10,20–0,5
Alloy 7182.466828,9193––
Alloy 925–29,9203––
Incoloy 8252.485832,9233––
Waspaloy2.465433,2194,3––
Elgiloy2.471138,8–47,419–216–8––
Nimonic 2632.465039,1205,8––
Alloy 3332.460839,9253–3
L-6052.496444,820––15
Alloy 2302.473344,8–58,720–241–3–13–15
MP35N–48,7–55,719–219–10,5––
Alloy 6252.485651,221,59––
Alloy 6172.466351,7229––
Alloy G-302.460352,3305,5–2,5
Alloy X2.466552,7229–0,6
Hastelloy C-222.460270,52113,5–3
Alloy 6862.460673,4–86,419–2315–17–3–4,4
Alloy C-20002.467575,82316––
Hastelloy C-2762.481976,21616,5–3,5
Alloy B-22.461789,80,727––

PREN nedir?

PREN (Pitting Resistance Equivalent Number), paslanmaz çelik ve nikel alaşımlarının çukurcuk (pitting) korozyonuna karşı direncini kimyasal bileşimden tahmin eden bir sayıdır. Formül, klorürlü çözeltilerde yapılan çukurcuk ve aralık korozyonu deneylerinin bileşimle karşılaştırılmasından (regresyon analizi) türetilmiştir. PREN yükseldikçe kritik çukurcuk sıcaklığı (CPT) da yükselir.

PREN formülü

En yaygın formül PREN = %Cr + 3,3 × %Mo + 16 × %N’dir. Tungsten içeren kalitelerde, ISO 15156 / NACE MR0175’te de kullanılan PREN = %Cr + 3,3 × (%Mo + 0,5 × %W) + 16 × %N formülü uygulanır. Tungsten 0 alındığında iki formül aynı sonucu verir; hesaplayıcı bu yüzden tek formülle çalışır.

Katsayıların fiziksel bir anlamı yoktur; azotun 16 ile çarpılması, azotun kromdan 16 kat etkili olduğu anlamına gelmez. Krom, molibden ve azot birbirinin yerine ancak kısmen geçebilir: her elementin belirli bir en az düzeyde bulunması gerekir.

Tablodaki PREN aralıkları nasıl hesaplandı?

Her kalitenin PREN aralığı, kalite sayfasında verilen bileşim sınırlarından hesaplanır. Alt değer elementlerin alt sınırlarıyla, üst değer üst sınırlarıyla bulunur; yalnız üst sınırı verilen elementler (ör. 304L’de N ≤ 0,10) alt değerde 0 alınır. Tipik bileşim verilen kalitelerde tek değer gösterilir. Belirli bir döküm (heat) için malzeme sertifikasındaki gerçek analizi hesaplayıcıya girin.

PREN neyi göstermez?

PREN, kaliteleri tek bir ölçekte karşılaştırmak içindir; belirli bir ortamda malzemenin nasıl davranacağını tek başına öngörmez. Sıcaklık, klorür derişimi, pH, aralık (crevice) geometrisi, kaynak ve ısıl işlem sonrası yapı da direnci etkiler. Malzeme seçimi için ilgili standart, deney sonuçları ve üretici verileri birlikte değerlendirilmelidir.

Çukurcuk (pitting) korozyonu nedir?

Çukurcuk korozyonu (oyuklanma, pitting), paslanmaz çeliğin yüzeyindeki pasif oksit tabakasının klorür gibi iyonlarla yerel olarak bozulmasıyla oluşan küçük ama derin çukurlardır. Yüzeyin büyük kısmı sağlam görünürken çukurlar et kalınlığı boyunca ilerleyebilir. Deniz suyu, tuzlu ortamlar ve klorürlü proses akışkanları başlıca risklerdir; molibden ve azot bu tabakanın direncini artırır.

Sık sorulan sorular

PREN nasıl hesaplanır?

PREN = %Cr + 3,3 × (%Mo + 0,5 × %W) + 16 × %N. Tungsten içermeyen kalitelerde W = 0 alınır ve formül %Cr + 3,3 × %Mo + 16 × %N olur. Değerler ağırlıkça yüzde olarak girilir.

316L PREN değeri nedir?

1.4404 (316L) için EN 10088-3 bileşim sınırlarına göre PREN 23,1–30,0 aralığındadır. Molibden içermeyen 304’te (1.4301) PREN 17,5–21,1 aralığında kalır.

2205 duplex PREN değeri nedir?

1.4462 (2205) duplex paslanmaz çeliğin PREN değeri bileşim sınırlarına göre 30,9–38,1 arasındadır.

Süper duplex PREN değeri kaç?

Süper duplex kaliteler genellikle 40’ın üzerinde PREN ile anılır. 1.4410 (2507) için bileşim sınırlarına göre PREN 37,7–46,5 aralığındadır; alt sınırlarda kalan bir döküm 40’ın altında kalabileceğinden şartnameler çoğu zaman en az PREN değerini ayrıca ister.

Alloy 625 PREN değeri nedir?

Tipik bileşimine göre Alloy 625’in (2.4856) PREN değeri yaklaşık 51,2 olarak hesaplanır. 904L’de (1.4539) bileşim sınırlarına göre PREN 32,2–39,9 aralığındadır.

PREN yüksekse malzeme her ortamda daha mı iyidir?

Hayır. PREN yalnız klorürlü ortamlarda çukurcuk korozyonuna direnci karşılaştırır. Aralık korozyonu, gerilmeli korozyon çatlaması, sıcaklık ve imalat etkileri PREN’de yer almaz.