Bu yazıda
Fırın malzemelerinde iki önemli özellik
Fırın içinde kullanılan metalin yüzeyi sıcak gazlarla temas ederken bazı parçalar aynı zamanda yük taşır. Yüzeyin oksitlenmeye direnmesiyle malzemenin sıcaklık altında dayanımını koruması, birbiriyle ilişkili fakat farklı özelliklerdir. Gazı yönlendiren ince bir levhada yüzey direnci, askı veya taşıyıcı bir parçada ise mekanik özellikler daha belirgin olabilir. Isıya dayanıklı paslanmazların çeşitliliği de bu farklı görevlerden doğar. 309S, 1.4835 ve 1.4818 bu ailede yer alan üç ayrı kalitedir.
309S: sıcak gazlarla temas eden parçalar
309S / 1.4833, yüksek krom ve nikel içeren östenitik bir paslanmazdır. Fırın iç parçaları, tavlama kutuları ve sıcak gazı ayıran levhalar bilinen kullanım örnekleridir. Krom, yüzeyde koruyucu bir oksit tabakasının oluşmasına yardımcı olur. Bu özellik, sıcak havayla temas eden parçalar için önemlidir. 309 adı altında karşılaşılan 1.4828 ise silisyum içeriği farklı başka bir kalitedir; 1.4833 ile aynı EN numarası değildir.
1.4835: değişken sıcaklıklardaki ekipmanlar
1.4835 / S30815, silisyum, azot ve az miktarda seryum içeren bir ısıya dayanıklı paslanmazdır. 253 MA ticari adıyla da tanınır. Özellikle tekrar tekrar ısınıp soğuyan fırın parçalarında oksitlenme direnciyle öne çıkar. Silisyum ve seryum yüzeydeki koruyucu tabakanın davranışına, azot ise dayanımına katkıda bulunur. Isıtma boruları, sıcak malzeme taşıyan düzenekler ve çeşitli fırın elemanları, bu özelliklerin birlikte değer kazandığı uygulamalardır. Böylece sıcak bölgedeki yüzey direnciyle mekanik görev aynı malzemede buluşur.
1.4818: ayrı bir sıcaklık kalitesi
1.4818 / S30415, 153 MA ticari adıyla bilinir. Krom ve nikelin yanında silisyum, azot ve seryum içeren bileşimiyle fırın ve ısıtma ekipmanlarında kullanılır. Ticari adlarının benzerliği, 1.4818 ile 1.4835’in aynı ürün olduğu anlamına gelmez. Krom ve diğer alaşım elementlerinin dengeleri farklıdır. Her ikisi de sıcak ortamda yüzeyin korunması ve mekanik dayanımla ilişkilidir; ancak iki ayrı malzeme tanımı olarak yer alırlar. Sac ve levha biçimleri, geniş yüzeyli fırın iç parçalarında kullanım örnekleri sunar.
310S ve ferritik ısı çelikleriyle ilişkisi
310S de aynı geniş östenitik ısıya dayanıklı ailede bulunur ve daha yüksek krom-nikel içeriğiyle tanınır. 1.4742, 1.4762 ve 446 gibi ferritikler ise daha düşük ısıl genleşmeleri ve belirli sıcak gaz ortamlarındaki özellikleriyle ayrı bir yere sahiptir. Bir fırında farklı çeliklerin kullanılması bu yüzden olağandır. Sıcaklık, gaz ortamı ve parçanın görevi birlikte anlam kazanır. Bir koruyucu boru, geniş bir kapak ve yük taşıyan bağlantı aynı tesiste farklı malzeme özelliklerinden yararlanabilir.